Na początku 2026 r. klient pracujący nad odległym projektem górskim poprosił mnie o standardowy 5-tonowy wózek widłowy. Brzmiało to jak normalna prośba, dopóki nie spojrzałem na zdjęcia na stronie. Ziemia nie była betonowa. Był to żwir, błoto i koleina. Pomiędzy miejscem rozładunku a placem składowania znajdowało się nachylenie o nachyleniu 15 stopni, a na miejscu występowała długa pora deszczowa. Zatrzymałem się i powiedziałem klientowi, że zanim porozmawiamy o cenie, musimy porozmawiać o terenie.
Ta rozmowa zmieniła mój sposób wyboru wózków widłowych do pracy na zewnątrz.
Klient zarządzał projektem drogi wiejskiej w górzystym regionie Ameryki Południowej. Prowadzili małe centrum zaopatrzenia u podnóża góry. Co tydzień przyjeżdżało pięć lub sześć ciężarówek z workami z cementem, rurami stalowymi i drewnem, po około 15–20 ton na ciężarówkę. Załoga musiała rozładować ciężarówki, przewieźć materiał na otwarty plac składowy, a następnie przewieźć ładunki kilkaset metrów do miejsc pracy.
Najcięższe pojedyncze ładunki wynosiły od 1000 do 1500 kg. Całkowity dzienny wolumen wynosił od 20 do 30 ton. Dystans do pokonania wynosił do 500 metrów po żwirze i ubitym ziemi.
To brzmi jak zadanie dla każdego wózka widłowego. Ale trzy warunki sprawiły, że było inaczej. Po deszczu podwórko zamieniło się w błoto. Podczas każdej wyprawy z obciążeniem trzeba było pokonywać 15-stopniowe zbocze. A operator miał podstawowe doświadczenie, więc maszyna nie mogła polegać na doskonałej technice jazdy.
Kiedy porównałem te warunki ze standardowym wózkiem widłowym magazynowym, dostrzegłem cztery problemy. Małe opony i niski prześwit oznaczały, że podwozie natrafiało na kamienie i koleiny, a opony tonęły w błocie. Napęd na dwa-koła oznaczał, że maszyna obracała się i ślizgała na mokrym zboczu. Długa pora deszczowa oznaczała, że błoto było codziennością, a nie wyjątkiem. A maszyna, która ciągle się blokowała, opóźniłaby cały łańcuch dostaw.
Powiedziałem klientowi szczerze: standardowy wózek widłowy może pracować przez dwa tygodnie, a następnie spędzić kolejne dwa tygodnie na naprawie. To nie jest rozwiązanie. Klient potrzebował terenowego wózka widłowego zbudowanego do pracy w warunkach zewnętrznych i wspólnie dokonaliśmy wyboru.
Pojemność była najważniejsza, ale nie z tego powodu, jakiego większość ludzi oczekuje. Wybraliśmy 5000 kg nie dlatego, że każdy ładunek ważył 5 ton, ale dlatego, że klient potrzebował marginesu i stabilności. 1,5-tonowy pakiet na 5-tonowej maszynie pozostawia szeroki margines bezpieczeństwa, a dodatkowy ciężar utrzymuje maszynę stabilnie na nierównym terenie.
Następny był napęd na cztery-koła. Na luźnym żwirze i na wzniesieniu o nachyleniu 15-stopni o wszystkim decyduje przyczepność. Przy napędzie wszystkich czterech kół wózek widłowy porusza się po mokrym błocie i luźnym żwirze. Maszyny z napędem na dwa-koła tracą przyczepność w momencie poślizgu kół lub uniesienia tylnego koła. W tej witrynie wózek widłowy z napędem na 4 koła nie był luksusem. To była różnica między poruszaniem się a tkwieniem w miejscu.
Opony były częścią, w której nie chciałem iść na kompromis. Opona to jedyna część maszyny, która dotyka podłoża, a tutaj było błoto i żwir. Wybraliśmy szerokie-terenowe opony pneumatyczne z głębokim bieżnikiem. Szerokie opony rozkładają ciężar, dzięki czemu maszyna nie opada tak łatwo, a głęboki bieżnik dobrze trzyma się nawierzchni podczas podjazdów.
Prześwit pod pojazdem miał równie duże znaczenie. Na podwórzu były koleiny, kamienie i korzenie drzew. Niska maszyna uderzałaby w podwozie przy każdej przeszkodzie. Wybraliśmy około 300 mm prześwitu, aby spód mógł przejść przez to, czego nie byłby w stanie przejść magazynowy wózek widłowy.
Na koniec przyjrzeliśmy się mocy i stabilności silnika. Miejsce pracy charakteryzowało się wzniesieniami i długimi dniami podróży, więc silnik potrzebował wystarczającego momentu obrotowego, aby wspiąć się na górę z pełnym obciążeniem i pracować przez cały dzień bez wysiłku. A ponieważ bezpieczeństwo jest ważniejsze niż prędkość na zboczu, wybraliśmy maszynę z szerokim rozstawem osi, nisko położonym środkiem ciężkości i masztem, który można przechylić, aby utrzymać ładunek w poziomie na zboczu.
Maszyna przybyła w porze suchej. Rozładunek był pierwszym testem. Ciężarówka z platformą, której praca fizyczna zajmowała kiedyś cały dzień, teraz zajmowała około dwóch godzin. Wysokość podnoszenia wynosząca 3 metry umożliwiła łatwe poruszanie się po platformie ciężarówki.
Prawdziwym sprawdzianem było zbocze. Z wiązką cementu o masie 1500 kg na widłach wózek widłowy wspiął się na 15-stopniowe zbocze na niskim biegu bez poślizgu. Operator powiedział mi później, że w chwili, gdy zobaczył, jak podnosi się z pełnym obciążeniem, przestał wątpić w maszynę.
Kiedy zaczęła się pora deszczowa, podwórze zamieniło się w błoto. Maszyny, które klient wypróbował wcześniej, nie mogły poruszać się w tym błocie. Ten wózek widłowy działał dalej. Zapadał się trochę w najbardziej miękkich miejscach, ale szerokie opony utrzymywały go w ruchu, a załoga nauczyła się unikać najgorszych miejsc. Maszyna pracowała od sześciu do ośmiu godzin dziennie, sześć dni w tygodniu i przez pierwsze trzy miesiące ani razu się nie zepsuła.
Napotkaliśmy problemy i wspólnie je rozwiązaliśmy.
Najpierw na błotnistym terenie u podnóża zbocza wózek widłowy stracił na chwilę przyczepność. Ustawiono ciśnienie w oponach na miękkim-podłożu, tak aby opony rozchodziły się szerzej, i przeszkoliliśmy operatora, aby korzystał z niskiego-zakresu prędkości w błocie, aby koła nie ślizgały się. Potem ta sama łatka nigdy więcej nie stanowiła problemu. Dowiedziałem się, że maszyna to tylko połowa rozwiązania. Sposób jego konfiguracji i prowadzenia to druga połowa.
Po drugie, klient martwił się konserwacją tak daleko od centrum serwisowego. Przed dostawą przeprowadziłem je przez punkty konserwacji. Dostęp do silnika jest prosty, przez pierwsze dwa lata dostarczaliśmy zestaw części zamiennych i przesyłaliśmy harmonogram konserwacji w ich języku. Rutynową obsługę serwisową wykonał ich własny mechanik.
Po trzecie, był koszt. Terenowy wózek widłowy kosztuje więcej niż standardowy i nie udawałem, że jest inaczej. Ale porównaliśmy rzeczywiste koszty. Wózek widłowy zastąpił czas wynajmu dźwigu, większość ręcznej obsługi i przestoje maszyn, które wypróbowywano wcześniej. Kiedy dodaliśmy te oszczędności, całkowity koszt posiadania był niższy. Po pierwszym sezonie klient zamówił drugą maszynę do pobliskiego zakładu.
Kiedyś myślałem, że udźwig jest pierwszą rzeczą, którą klient powinien wziąć pod uwagę. Po tym projekcie zdałem sobie sprawę, że często o tym, czy wózek widłowy w ogóle podoła zadaniu, decyduje teren.
Teraz najpierw sprawdzam podłoże, potem nachylenie, potem obciążenia, potem godziny pracy, a na końcu konserwację i bezpieczeństwo. Wózek widłowy do płaskiej hali produkcyjnej można wybrać głównie ze względu na udźwig. Wózek widłowy do projektu górskiego należy wybrać przede wszystkim ze względu na teren, a następnie na udźwig.
Właściwy wózek widłowy nie zawsze jest tym o największym udźwigu. To taki, który pasuje do prawdziwego środowiska pracy. Jeśli kupujesz wózek widłowy na plac budowy, do gospodarstwa rolnego lub do innych prac na świeżym powietrzu, zacznij od warunków gruntowych, a nie od specyfikacji.
